လူၿပိန္းစကားနဲ႔ေျပာရရင္ ႏုိင္ငံစီးပြားေရးတခုအတြင္း လွည့္လည္သံုးစြဲေနတဲ့ ေငြကိုျဖစ္ေပၚေစတဲ့ ေငြစကၠဴအသစ္ ႐ိုက္ထုတ္ျခင္း၊ လုပ္ငန္းသံုးေခ်းေငြ အစိုးရဘတ္ဂ်က္အတြက္ ေခ်းေငြထုတ္ေပးျခင္းနဲ႔ ဆက္ဆုိင္ေနၿပီး ဘ႑ာေရး ေပၚလစီကေတာ့ ရသံုးမွန္းေျခေငြစာရင္း၊ အခြန္ေကာက္ခံျခင္းတုိ႔နဲ႔ ပတ္သက္ပါတယ္။ ေငြေၾကးအာဏာပိုင္ဆိုတာ ဗဟိုဘဏ္ကိုေခၚၿပီး ဘ႑ာေရးအာဏာပိုင္ကေတာ့ ဘ႑ာေရးဌာန ဘ႑ာေရး၀န္ႀကီးပဲ ျဖစ္ပါတယ္။

အခုက်ေနာ္ေျပာတဲ့ မွန္ကန္တဲ့ေငြေၾကးေပၚလစီဆိုတာ အခုလို အာဏာနဲ႔ တရား၀င္ေငြေတြကို မတရားေၾကညာဖ်က္သိမ္းပစ္တာ မဟုတ္ဘဲ အဲဒီေငြေတြကို ဘဏ္ထဲျပန္၀င္လာေအာင္ အေပါင္းလကၡဏာျပ အတုိးေကာင္းေကာင္းေပးရမွာ ျဖစ္ပါတယ္။ တခ်ိန္တည္းမွာပဲ ေငြေတြ အသစ္မ႐ိုက္ထုတ္ရဘူး၊ အစိုးရဌာနနဲ႔ အစိုးရစက္႐ံုေတြက ေခ်းေငြကန္႔သတ္ ရပ္ဆိုင္းထားရမယ္။ ဒါက မွန္ကန္တဲ့ ေငြေၾကးေပၚလစီ။ အဲတဖက္ကလည္း အစိုးရအသံုးစရိတ္ေတြ ကန္႔သတ္ ၿခိဳးၿခံေခၽြတာရမယ္။ ရသင့္ရထိုက္တဲ့ အခြန္ေတြ မယိုမဖိတ္ဘဲ အစိုးရဘ႑ာအိပ္ထဲ၀င္လာေအာင္ ၾကပ္မတ္ေကာက္ခံရမယ္။ က်ေနာ္ေျပာတာ အခြန္ေတြ တိုးျမႇင့္ေကာက္ခံခိုင္းတာ မဟုတ္ဘူး။ Tax Base ခ်ဲ႕ခိုင္းတာျဖစ္ပါတယ္။ အသံုးစရိတ္ကိုေခၽြတာၿပီး ရသင့္ရထိုက္တာေတြ ရေအာင္လုပ္ျခင္းျဖင့္ ရသံုးမွန္းေျခ ေငြစာရင္းကို ခိုင္မာအားမွ်ေနေအာင္လုပ္ရပါမယ္။ ဗမာျပည္ရဲ႕ ေငြေဖာင္းပြမႈဟာ Fiscal Deficit နဲ႔ Monetary Growth ေၾကာင့္ျဖစ္တယ္ဆိုတာ
ကို ကမာၻ႔အစီရင္ခံစာမွာ စာရင္းဇယားအခ်က္အလက္ ဂရပ္မ်ဥ္းဆြဲၿပီး သက္ေသထူခဲ့ၿပီး ျဖစ္ပါတယ္။

ေငြေၾကးေပၚလစီကိုထိန္းၿပီး ဘ႑ာေရးေပၚလစီကို တင္းတင္းက်ပ္က်ပ္ မကိုင္ႏိုင္ရင္ ေငြေၾကးေပၚလစီ ျပန္ေလ်ာ့ရဲလာတတ္ပါတယ္။ ဥပမာ ဗမာျပည္မွာ ေငြေၾကးေပၚလစီ ထိန္းလိုက္ႏိုင္ေပမယ့္ ဘ႑ာေရး ေပၚလစီမတင္းက်ပ္ႏိုင္တဲ့အတြက္ ၁၉၉၅ ခုမွာ ေငြေၾကးေပၚလစီ ျပန္ေလ်ာ့ရဲသြားၿပီး ေငြေဖာင္းပြမႈ ျပန္ေထာင္သြားပါတယ္။

အခြန္အတုတ္မွရေသာ ေငြဟာ စုစုေပါင္းရေငြရဲ႕ (၆၀) ရာခိုင္ႏႈန္း ျဖစ္ေပမယ့္ တျဖည္းျဖည္း က်ဆင္းလာပါတယ္။ ၁၉၉၁-၉၅ ခုႏွစ္အတြင္း ရေငြဘက္က ခုသာခံသာေအာင္ လုပ္ေပးတာကလည္း ျပည္ပေရာက္ ဗမာမ်ားမိသားစု လႊဲအပ္ေငြ ေပးပို႔ ေငြေၾကာင့္ပါပဲ။ ဒါကသာမန္စာရင္း C/A ပါ။ ေငြလံုးေငြရင္း စာရင္းမွာလည္း စမ္းသပ္၀င္လာတဲ့ ႏိုင္ငံျခားအရင္းအႏွီးေတြပါပဲ။ ၁၉၉၁-၉၅ ခုအတြင္း တႏွစ္ပ်မ္းမွ် ေဒၚလာသန္း (၁၉၀) ျဖစ္ပါတယ္။

၁၉၉၁-၉၅ ခုအတြင္း အသံုးစရိတ္ေတြ ေလွ်ာ့ခ်ေပမယ့္ စစ္တပ္အသံုးစရိတ္ကိုေတာ့ လံုး၀မထိခဲ့ပါဘူး။ အဲဒီကာလအတြင္း အထူးသျဖင့္ Monetary Growth ကို ထိန္းထိန္းသိမ္းသိမ္း လုပ္ၾကည့္ပါတယ္။ ဒါဟာလည္း ပုဂၢလိကနဲ႔ သမ၀ါယမေခ်းေငြကို ေလွ်ာ့ခ်လိုက္တာပါ။ အစိုးရေခ်းေငြေတာ့ မထိပါဘူး။ တဖက္မွာ ရေငြေလွ်ာ့က်လာ အသံုးစရိတ္ကလည္း စစ္တပ္ဘတ္ဂ်က္ကို သြားမထိရဲေတာ့ ရသံုးမွန္းေျခေငြစာရင္း လို ေငြဟာ ဆည္က်ိဳးသလို ထိုးေပါက္သြားၿပီး ဒီအသံုးစရိတ္ လိုေငြကိုကာမိဖို႔ Monetary Expansion ျပန္လုပ္ၿပီး ႀကီးထြားလာျပန္ပါတယ္။ ဘဏ္တုိးႏႈန္းအနည္းငယ္ တိုးျမႇင့္ေပးေသာ္လည္း Real Term မွာ အႏုတ္လကၡဏာ ျဖစ္ၿမဲျဖစ္ေနဆဲပါပဲ။ အဲဒီေတာ့ ေငြေဖာင္းပြႏႈန္းဟာ (၂၂.၅) ရာခိုင္ႏႈန္း ေလာက္ အားေပ်ာ့သြားေပမယ့္ ၁၉၈၀ ႏွစ္မ်ားထက္ေတာ့ အဆမတန္ မ်ားျပားေနဆဲပါ။

ဒီလို မွန္ကန္တဲ့ ေငြေၾကးေပၚလစီ၊ ဘ႑ာေရးေပၚလစီေတြနဲ႔ ကိုင္တြယ္ၿပီး ကုန္ေစ်းႏႈန္းႀကီးျမင့္လာတာကို မေျဖရွင္းဘဲနဲ႔ အာဏာနဲ႔ လည္ပတ္ေနတဲ့ ေငြေၾကးေတြကို ပယ္ဖ်က္တာတို႔ ကုန္ေစ်းႏႈန္းကန္႔သတ္ဖို႔ ႀကိဳးစားတာေတြဟာ ဒီေရတက္လာတာကို ဘုရင္ဘုန္းအာဏာ ႀကိမ္္စႀကၤာ နဲ႔ ႐ိုက္ၿပီး ဒီေရက်ေအာင္ လုပ္သလိုျဖစ္ေနတယ္။

စီးပြားေရး ဖ႐ိုဖရဲျဖစ္ေနတာကို လူမႈေရးတရားမွ်တမႈအတြက္နဲ႔ လူမႈေရးတည္ၿငိမ္မႈအတြက္ဆိုၿပီး ရည္ရြယ္ရင္းေကာင္းနဲ႔ လုပ္ပေစဦး၊ စီးပြားေရးစြမ္းအားစု Economic Force ေတြကို ထိန္းခ်ဳပ္ကိုင္တြယ္ၿပီး လုပ္ရင္ေတာ့ နည္းပညာ Technically အရေကာ ႏုိင္ငံေရးအရေကာအခက္အခဲနဲ႔ ရင္ဆုိင္ရမွာ ျဖစ္တယ္လို႔ ကိန္း Keynes က သတိေပးခဲ့ဖူးပါတယ္။

က်ေနာ္ မွတ္မိပါေသးတယ္။ မဆလလက္ထက္ ကုန္ေစ်းႏႈန္းထိန္းသိမ္းေရးေကာ္မတီဖြဲ႔ၿပီး ကုန္ေစ်းႏႈန္းက်ဆင္းေရးလုပ္ၾကတာ။ အဲဒီတုန္းက တိုင္နဲ႔ျပည္နယ္ျပည္သူ႔ေကာင္စီ၀င္ေတြက
ဘာေျပာသလဲဆိုေတာ့ “ဆရာရယ္တဲ့ ကုန္ေစ်းႏႈန္းဆိုတဲ့ဟာႀကီးက ကိုင္ေလႀကီးေလပါလား” တဲ့။ ဒါဟာ တကယ္ပဲ ဒီလိုျဖစ္ခဲ့တာပါ။ စီးပြားေရးျပႆနာကို အုပ္ခ်ဳပ္ေရးနည္းနဲ႔ ခ်ဳပ္ကိုင္ေျဖရွင္းလိုု႔ မရပါဘူး။ အခုလည္း လုပ္ျပန္ၿပီ။ FEC က်ပ္ (၃၇၀) ေပါက္ေနတာကို (၃၅၀) ထက္ပိုမေရာင္းရ၊ ေရႊေစ်းအရင္လထဲက (၆၀,၀၀၀) ထိတက္သြားတာကို က်ပ္ (၅၁,၀၀၀) ထက္ပိုမေရာင္းရ၊ စားအုန္းဆီ (၄၅၀) ေပါက္ေနတာကို က်ပ္ (၃၇၀) ထက္ပိုမေရာင္းရ ပိုၿပီး အေရာင္းအ၀ယ္လုပ္ရင္ ဖမ္းမယ္တဲ့။

ကုန္ေစ်းႏႈန္းက မတရားႀကီးလာၿပီး အစိုးရဌာန စက္႐ံုေတြမွာရွိတဲ့ ၀န္ထမ္းအလုပ္သမား လစာကို တိုးေပးရမွာပဲ။ ကုလသမဂၢက ၀န္ထမ္းေတြဆိုရင္ သူတို႔ရဲ႕လစာကို (၆) လ တႏွစ္တခါ Inflation နဲ႔ adjust လုပ္ညႇိၿပီးသတ္မွတ္ေပးရတယ္။ စင္ကာပူမွာ အစိုးရနဲ႔ ပုဂၢလိက လစာကြာလို႔ အစိုးရ၀န္ထမ္းကို ပုဂၢလိကထဲ ဦးေႏွာက္ယိုစီးမထြက္သြားေအာင္ လစာေကာင္းေကာင္ေပးထားတယ္။ ဟိုမွာက အစိုးရဌာနမွာ လူကို နည္းနည္းနဲ႔က်ဲက်ဲ ၀ိုင္းထားတာ၊ Efficiency ျဖစ္ေအာင္ လုပ္ထားတာ။ ဥပမာ တခ်ိဳ႕အစိုးရဌာနဆိုရင္ ဗမာျပည္မွာ ၀န္ထမ္းအင္အား (၄,၀၀၀) နဲ႔ သြားေနတဲ့ အခ်ိန္ အာဖရိက က ႏုိင္ငံတခုရဲ႕ ဒီလိုဌာနမွာပဲ လူ (၄၀-၅၀) ပဲ ရွိတာေတြ႕ႀကံဳဖူးပါတယ္။

စစ္တပ္လုိဟာမ်ိဳးမွာ မလိုဘဲ မခန္႔ထားသင့္ဘူး။ အခုဆိုရင္ စစ္တပ္အင္အားဟာ (၅) သိန္း ရွိၿပီလို႔ ဆိုတယ္။ ဒုတိယကမာၻစစ္တုန္းက ဗမာ့စစ္ေျမျပင္တခုလံုးမွာေတာင္ စစ္အင္အား (၃) သိန္းေက်ာ္နဲ႔ ထိုးစစ္ဆင္တယ္လို႔ ဖတ္ဖူးပါတယ္။ အခု ဗမာျပည္မွာက လူမ်ိဳးစုေတာတြင္း အဖြဲ႕ (၁၆) ဖြဲ႕နဲ႔လည္း ၿငိမ္းခ်မ္းေရးယူထားၿပီးၿပီ ေျပာတယ္။ ဗကပ အလံနီကြန္ျမဴနစ္အင္အားကလည္း မူးလို႔႐ႉစရာမလိုသေလာက္ျဖစ္ေနၿပီ။ ဒီအေျခေနမွာ တပ္အင္အား (၅) သိန္းကို ဘယ္လိုေကၽြးထားမလဲ။ မစားေလာက္ မေသာက္ေလာက္ဆုိေတာ့ နယ္မွာ ဘာေတြျဖစ္ကုန္တယ္ ဆိုတာ အမ်ားသိပါပဲ။ တပ္ေျပးသတင္းပါ ၾကားေနရတယ္။ သ႔ူတပ္သူ ျပန္ထိန္းဖို႔ လုပ္ရေတာ့မယ္။ လခေတြ တိုးေပးလုိက္တယ္။ ဧၿပီလ တရက္ကစၿပီး အာဏာတည္မယ္။ ရဲေဘာ္တေယာက္လစာဟာ က်ပ္ (၃,၀၀၀) နဲ႔ ႀကံ့ဖြံ႕အဖြဲ႔၀င္ဆို က်ပ္ (၁,၀၀၀) ထပ္ေဆာင္းၿပီး ရွာရင္ ရိကၡာစားရမယ္။ အရပ္သားအစိုးရ၀န္ထမ္းကေတာ့ ဧၿပီကုန္မွစရမယ္ ေျပာတယ္။ ဒီသတင္းမထြက္မီ မတ္လ (၂၄) ရက္ကတည္းက (၁၀၀) တန္၊ (၅၀) တန္၊ (၂၅) တန္၊ (၁၀) တန္၊ (၅) က်ပ္တန္၊ (၁) က်ပ္တန္ ေႂကြေတြ႐ိုက္ထုတ္လိုက္ၿပီးေနၿပီ။ လခေတြတုိးေပးလို႔ ဘတ္ဂ်တ္လိုေငြျပရင္ Monetary Growth က အဆမတန္ႀကီးထြားလာအံုးမယ္။ လူေတြလက္ထဲ ပိုက္ဆံပိုရွိလာလို႔ အသား (၁၀) သားစားေနရာက (၅၀) သားစားလာရၿပီး အ၀ယ္လိုက္ အႏုတ္အသိမ္းမ်ားလို႔ ကုန္ေစ်းႏႈန္းထပ္ႀကီးလာတာမဟုတ္ဘဲ။ လွည့္လည္သံုးစြဲေငြမ်ားလာလို႔ Monetary Growth ေၾကာင့္နဲ႔ Fiscal Deficit ဘတ္ဂ်တ္လိုေငြ ႀကီးထြားလာလို႔ ျဖစ္ပါတယ္။

တိုးေပးလိုက္တဲ့လစာကေရာေလာက္ရဲ႕လား၊ ၾကည့္ရေအာင္။ အခုတိုးေပးတဲ့လစာအရ တေန႔အနည္းဆံုုးက်ပ္ (၁၀၀) ၀င္ေငြရွိရမယ္။ မတ္လေႂကြေတြ ႐ိုက္ထုတ္လိုက္တဲ့အရွိန္ေၾကာင့္ ဆင္းရဲသားစားတဲ့ ငစိန္ဟာ တျပည္ (၂၀၀) က်ပ္ကေန႔ က်ပ္ (၂၄၀) တက္သြားၿပီး ငါးၾကင္း တဆယ္သား (၅၅) က်ပ္က (၆၅) က်ပ္ ျဖစ္သြားၿပီ၊ အဲဒီေတာ့ ရွင္းေနတာပဲ။ ေလာက္ငစရာမရွိဘူး။ ၁၈၀၀ ခုႏွစ္မ်ားက လက္သမားတေယာက္၏ တေန႔ ပ်မ္းမွ် လုပ္ခသည္ ရွစ္ပဲျဖစ္သည္။ ၁၈၄၅ ခုက စပါးတင္းတရာေစ်းသည္ ရွစ္က်ပ္ (Rupees 8)
ျဖစ္သည္။

ႏိုင္ငံပိုင္စက္႐ံုလုပ္သားမ်ားအပါအ၀င္၊ အထူးသျဖင့္ ပို႔ေဆာင္ေရးက႑ရွိလုပ္သားမ်ား၏ ၁၉၅၁ ခု ဇန္န၀ါရီမွ ေဖေဖာ္၀ါရီလအတြင္း ပ်မ္းမွ်လစာသည္ က်ပ္ (၁၆၆.၆၈) ရွိၿပီး တဖက္တြင္ ရန္ကုန္မိသားစု သံုးဦးေပၚ အေျခခံ သည့္ တလပ်မ္းမွ် အိမ္ေထာင္စုကုန္က်စရိတ္မွာ ၁၉၅၁ ခုမွာ က်ပ္ (၁၀၁.၇) ျဖစ္ေၾကာင္း ေတြ႔ရွိရပါသည္။ အဲဒီတုန္းက ေရႊတက်ပ္သား အနိမ့္ဆံုးေစ်းက (၁၇၈.၈၃) အျမင့္ဆံုးေစ်းက က်ပ္ (၁၈၆.၇၅)၊
၁၉၅၅ ခု စတုတၳ သံုးလပတ္ ရန္ကုန္ေပါက္ေစ်းကိုၾကည့္ဦး။

ပ်မ္းမွ်တလလုပ္ခ က်ပ္ (၂၅၀) ၀င္ေသာ မိသားစုသည္ ေရႊရွစ္ဆယ္သား ၀ယ္စုႏုိင္ၾကသည္။ ယေန႔ ေရႊေစ်း က်ပ္ (၆၀,၀၀၀) နဲ႔ လစာက်ပ္ (၃,၀၀၀) လစာတိုးလို႔ ကုန္ေစ်းႏႈန္းဟာ ေမလမွာ ထပ္တက္အံုးမွာပဲ။ အနည္းဆံုး အသက္ရွင္ေနထိုင္ စရိတ္ကို အနိမ့္ဆံုးလစာက မကာမိရင္ ဆင္းတြင္းထဲ Absolute Poverty ထဲက ထြက္ႏိုင္အံုးမွာ မဟုတ္ဘူး။

စီးပြားေရးအရ ေငြေဖာင္းပြႏႈန္း (၄၀) ရာခိုင္ႏႈန္း ေက်ာ္ရင္ စီးပြားေရး ကပ္ဆိုက္ေနၿပီ၊ Economic Crisis ျဖစ္ေနၿပီလို႔ သတ္မွတ္ၾကပါတယ္။ ဗမာျပည္ရဲ႕ ေငြေဖာင္းပြႏႈန္း ၁၉၉၈ ထဲက (၅၀) ထဲ၀င္ေနပါၿပီ။

ေငြေဖာင္ပြတဲ့အေၾကာင္းေျပာရင္ ေငြလဲလွယ္ႏႈန္းဟာလည္း အေရးပါလာပါတယ္။

(ဆက္လက္ေဖာ္ျပပါမည္)